Położenie

Liczba odwiedzających: 245
Umiejscowienie geograficzne powiatu, wykaz gmin.

mapa_kontur.jpg (18 KB)

Powiat wyszkowski położony jest w obrębie Niziny Mazowieckiej, 55 km na północny wschód od Warszawy. Zajmuje powierzchnię 876 km2. Malowniczy krajobraz uatrakcyjniają rzeki Bugu, Narwi i Liwca oraz piękne lasy Puszczy Białej i Kamienieckiej. W skład powiatu wchodzi pięć gmin wiejskich: Brańszczyk, Długosiodło, Rząśnik, Somianka i Zabrodzie oraz miejsko - wiejska gmina Wyszków z ponad 26 tysięcznym miastem. Powiat wyszkowski liczy ponad 73 860 mieszkańców. Położenie obszaru powiatu wyszkowskiego według podziału fizyczno – geograficznego przedstawia tabela nr 1.

 

Tabela 1. Fizyczno – geograficzna lokalizacja powiatu wyszkowskiego

Obszar Podobszar Prowincja Podprowincja Makroregion Mezoregion
Europa Zachodnia Niż Zachodnio-europejski Nizinna Zachodnio-europejska Niziny Środkowo-polskie Nizina Północno-mazowiecka Dolina Dolnej Narwi
Międzyrzecze Łomżyńskie
Nizina Środkowo-mazowiecka Dolina Dolnego Bugu
Równina Wołomińska

Nizina Północnomazowiecka, stanowiąca północną część Nizin Środkowopolskich, położona jest na północ od doliny środkowej Wisły i dolnego Bugu, w dorzeczu środkowej i dolnej Narwi. W jej skład (w obrębie powiatu) wchodzą dwa mezoregiony: Dolina Dolnej Narwi oraz Międzyrzecze Łomżyńskie. Dolina Dolnej Narwi stanowi zachodnią granicę powiatu wyszkowskiego. Międzyrzecze Łomżyńskie znajduje się między dolinami Narwi i Bugu. Są to tereny przeważnie niskie i płaskie. Znajdują się tu słabo zaznaczone ślady moren z różnych faz recesji stadiału Wkry. W północnej części obszaru występują formy czołowo – morenowe i kemowe, otoczone najczęściej płaską i falistą wysoczyzną morenową. W południowej części rzeźba mezoregionu jest monotonna i płaska. Stanowią ją równiny sandrowe, znaczące liczne przepływy wód roztopowych ku dolinie Bugu. W pobliżu doliny Narwi rozciągają się wydmy śródlądowe. Po prawej stronie Bugu piaszczysta wysoczyzna polodowcowa opada stromą krawędzią (do 18 m wysoką) ku dolinie Bugu. Nizina Środkowomazowiecka stanowi nieckowate obniżenie we wschodniej części Nizin Środkowopolskich, którego oś morfologiczną stanowi dolina środkowej Wisły, stanowiąca ujście doli Narwi i Bugu. Na terenie powiatu Nizina ta obejmuje mezoregiony: Dolinę Dolnego Bugu i Równinę Wołomińską. Dolina Dolnego Bugu stanowi odcinek doliny Bugu między Małkinią a Kotliną Warszawską. Ma ona kilka kilometrów szerokości i obejmuje łąkowy teras zalewowy z licznymi starorzeczami i wyższe terasy akumulacyjne, przeważnie zawydmione i zalesione. Równina Wołomińska stanowi południową granicę powiatu wyszkowskiego. Rzeźba terenu obszaru powiatu jest konsekwencją budowy geologicznej najmłodszych utworów, stanowiących powierzchniowe partie, jak również działalności erozyjnej występujących tu cieków. Ponad 50% całego obszaru pokrywają zdenudowane równiny moreny dennej powodując, że teren ten przedstawia lekko falistą powierzchnię. W wyniku akumulacyjniej i erozyjnej działalności lodowca (Zlodowacenie Środkowopolskie) i wód polodowcowych oraz współczesnych rzek i wiatru na terenie powiatu powstała urozmaicona rzeźba terenu. Wśród występujących tu form terenu wymienić należy: - równiny zdenudowanej wysoczyzny i jej krawędź; - asymetryczną dolinę Bugu; - akumulacyjno – erozyjne terasy doliny Bugu; - równiny sandrowe; - wydmy śródlądowe. Obecnie istotnym czynnikiem powodującym przekształcanie rzeźby terenu jest również gospodarcza działalność człowieka. Wiercenia geologiczne pozwoliły stwierdzić w podłożu występowanie osadów związanych genetycznie z ostatnią epoką lodowcową. Reprezentują je: szara glina zwałowa, wodno-lodowcowe piaski i żwiry. Występują tu również osady pochodzenia rzecznego, piaski wydmowe a w dolinie Bugu – namuły bagienne i torfy. Na wysoczyźnie występują gleby bielicowe. W dolinie Bugu – mady, gleby mułowo – bagienne oraz torfowe.